میلیون‌ها مورد سرطان در سراسر جهان ممکن است در نتیجه عفونت‌هایی ایجاد شوند که یا قابل درمان هستند یا می‌توان از ابتلا به آن‌ها پیشگیری کرد؛ به این معنا که بسیاری از این سرطان‌ها اساساً می‌توانستند ایجاد نشوند.
میلیون‌ها مورد سرطان در سراسر جهان ممکن است در نتیجه عفونت‌هایی ایجاد شوند که یا قابل درمان هستند یا می‌توان از ابتلا به آن‌ها پیشگیری کرد؛ به این معنا که بسیاری از این سرطان‌ها اساساً می‌توانستند ایجاد نشوند.
این نتیجه پژوهش جدیدی است که در مجله «لنست آنکولوژی» منتشر شده است. بر اساس این مطالعه، حدود یک مورد از هر هشت مورد سرطان در جهان ممکن است با عفونت‌ها مرتبط باشد؛ عفونت‌هایی که بسیاری از آن‌ها را می‌توان با واکسیناسیون، غربالگری یا درمان‌های نسبتاً ساده پیشگیری یا کنترل کرد.
گری کلیفورد، نویسنده ارشد این مطالعه و اپیدمیولوژیست آژانس بین‌المللی تحقیقات سرطان، می‌گوید: «ما می‌توانیم پیش از آنکه بیماری حتی به مرحله سرطان برسد، مداخله کنیم.» او افزود: «فقط به اراده سیاسی، منابع مالی، همراهی مردم و اطلاع‌رسانی مناسب نیاز داریم تا این برنامه‌ها اجرا شوند. پیشگیری مؤثر است. مسئله اصلی، افزایش آگاهی است.»
در میان عوامل عفونی، دو مورد بیش از همه مورد توجه قرار گرفتند: هلیکوباکتر پیلوری یا H. pylori که بیشتر با سرطان‌های معده ارتباط داشت و ویروس پاپیلومای انسانی یا HPV که عمدتاً با سرطان دهانه رحم مرتبط بود. پژوهشگران برآورد می‌کنند این دو عامل به‌تنهایی در سال ۲۰۲۴ عامل بیش از ۱.۵ میلیون مورد سرطان بوده‌اند.
عفونت‌های دیگری نیز سهم قابل توجهی داشتند:
* هپاتیت B یا HBV با حدود ۳۶۰ هزار مورد سرطان مرتبط بود که بیشتر آن‌ها سرطان کبد بودند.
* ویروس اپشتین‌بار یا EBV با حدود ۲۶۰ هزار مورد سرطان ارتباط داشت که در میان آن‌ها سرطان ناحیه سر و گردن، به‌ویژه سرطان نازوفارنکس یا بخش پشتی بینی و بالای گلو، سهم اصلی را داشت.
* هپاتیت C یا HCV با حدود ۱۶۰ هزار مورد سرطان مرتبط بود که بیشتر آن‌ها سرطان کبد بودند.
هریت رامگای، اپیدمیولوژیست آژانس بین‌المللی تحقیقات سرطان و یکی از نویسندگان مطالعه، می‌گوید: «برای چهار مورد از پنج عامل عفونی اصلی ایجادکننده سرطان، و همچنین برای HIV، روش‌های بسیار مؤثر پیشگیری وجود دارد.»
منظور از این چهار عامل، HPV و هپاتیت B است که برای هر دو واکسن وجود دارد، و همچنین هلیکوباکتر پیلوری و هپاتیت C که می‌توان با آزمایش، تشخیص و درمان آن‌ها از پیامدهای بعدی جلوگیری کرد.
پژوهش جدید نشان می‌دهد بار سرطان‌های مرتبط با عفونت در سراسر جهان یکسان نیست. کشورهای کم‌درآمد و با درآمد متوسط ۷۷ درصد از تمام موارد سرطانی منتسب به عفونت را به خود اختصاص داده‌اند. این تفاوت هم به شیوع بیشتر عفونت‌های سرطان‌زا در این کشورها مربوط می‌شود و هم به دسترسی کمتر مردم به واکسن، غربالگری، آزمایش و درمان.
ورونیکا فدیرکو، استاد اپیدمیولوژی در مرکز سرطان دانشگاه تگزاس ام‌دی اندرسون تأکید می‌کند: «ابتلا به یک عفونت سرطان‌زا به این معنا نیست که فرد حتماً به سرطان مبتلا خواهد شد. این عفونت‌ها خطر ابتلا به برخی سرطان‌ها را افزایش می‌دهند، اما بیشتر افراد مبتلا هرگز دچار سرطان نمی‌شوند.»
به گفته او، سرطان معمولاً تنها در بخش کوچکی از افراد مبتلا به این عفونت‌ها ایجاد می‌شود؛ به‌ویژه زمانی که عفونت برای سال‌های طولانی در بدن باقی بماند و عوامل دیگری مانند سن، وضعیت سیستم ایمنی، سیگار کشیدن، عوامل ژنتیکی یا سایر مواجهه‌ها نیز در کنار آن وجود داشته باشند.
سرطان مجموعه بسیار پیچیده‌ای از بیماری‌هاست و عوامل مختلفی مانند ژنتیک، عوامل محیطی، افزایش سن و سبک زندگی در ایجاد آن نقش دارند. اما یافته‌های جدید نشان می‌دهد عفونت‌ها یکی از حوزه‌هایی هستند که در آن می‌توان با پیشگیری، تفاوت قابل توجهی ایجاد کرد.
اقدامات پیشگیرانه می‌تواند شامل واکسیناسیون و در موارد لازم، آزمایش برای شناسایی عفونت‌ها و درمان آن‌ها باشد. برای برخی سرطان‌ها نیز غربالگری می‌تواند تغییرات پیش‌سرطانی را شناسایی کند تا پیش از تبدیل شدن به سرطان تهاجمی، درمان شوند.
برای مثال، افراد می‌توانند از نظر هپاتیت C آزمایش شوند و در صورت ابتلا، تحت درمان قرار بگیرند. این کار می‌تواند خطر ابتلا به سرطان در سال‌های بعد را کاهش دهد. همین موضوع درباره هلیکوباکتر پیلوری نیز صدق می‌کند. این باکتری نسبتاً شایع است و بسیاری از افرادی که آن را در بدن خود دارند، ممکن است حتی متوجه عفونت خود نباشند. اما هلیکوباکتر پیلوری می‌تواند باعث التهاب مزمن معده شود و خطر ابتلا به سرطان معده را به میزان قابل توجهی افزایش دهد. درمان این عفونت با آنتی‌بیوتیک‌ها می‌تواند این خطر را کاهش دهد و فرصت دیگری برای مداخله پیش از ایجاد سرطان در اختیار پزشکان قرار دهد.
از سوی دیگر، HPV و هپاتیت B نمونه‌هایی از عفونت‌هایی هستند که می‌توان با واکسیناسیون از آن‌ها پیشگیری کرد. ابتلا به هپاتیت B می‌تواند به‌مرور زمان به کبد آسیب بزند و خطر سرطان کبد را افزایش دهد، اما واکسن هپاتیت B می‌تواند از ابتلا به این عفونت جلوگیری کند.
HPV می‌تواند از طریق تماس جنسی منتقل شود. در برخی موارد، عفونت HPV می‌تواند به شش نوع سرطان منجر شود: سرطان دهانه رحم، مقعد، آلت تناسلی مردان، واژن، فرج و سرطان ناحیه دهان و گلو. اما واکسن HPV می‌تواند از این سرطان‌ها پیشگیری کند، زیرا با جلوگیری از عفونت HPV، خطر ایجاد سرطان را نیز کاهش می‌دهد.
دکتر نانسی لی، متخصص پرتودرمانی سرطان در مرکز سرطان مموریال اسلون می‌گوید: «این پژوهش اهمیت واکسیناسیون و نقش آن در پیشگیری از انواع مختلف سرطان را به ما یادآوری می‌کند. این موضوع تفاوتی با واکسن آنفلوانزا و پیشگیری از آنفلوانزا ندارد. مردم باید درباره این موضوع آگاهی بیشتری پیدا کنند و اهمیت واکسیناسیون بیشتر مورد تأکید قرار گیرد. بسیاری از انواع سرطان در نتیجه عفونت ایجاد می‌شوند و اگر بتوانیم از این عفونت‌ها پیشگیری کنیم، میزان ابتلا به سرطان نیز باید کاهش پیدا کند.»
دیدگاه خوانندگان