۶۰ روحانی شیعه در میان ۶۹ نفری هستند که در بحرین به اتهام دست داشتن در فعالیت‌های مرتبط با تروریسم محاکمه می‌شوند.روند قضایی جاری ظاهراً زندگی مذهبی و رهبری دینی جامعه شیعیان بحرین را هدف قرار داده است.
۶۰ روحانی شیعه در میان ۶۹ نفری هستند که در بحرین به اتهام دست داشتن در فعالیت‌های مرتبط با تروریسم محاکمه می‌شوند. این محاکمه دسته‌جمعی با اتهاماتی از جمله شکنجه متهمان، گرفتن اعترافات اجباری و نقض جدی حقوق قانونی آنان همراه بوده و نگرانی‌های گسترده‌ای درباره عادلانه بودن روند دادرسی ایجاد کرده است.
به گزارش دیده‌بان حقوق بشر و مؤسسه حقوق و دموکراسی بحرین (BIRD)، متهمان به تشکیل یک «گروه تروریستی»، تأمین مالی تروریسم، جاسوسی و ارتباط با سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران متهم شده‌اند.
قرار بود دادگاه عالی کیفری بحرین روز یکشنبه حکم خود را درباره این پرونده صادر کند، اما رسیدگی به آن به ۲۲ نوامبر موکول شد. به گفته این دو نهاد حقوق بشری، مقام‌های قضایی همچنین از ورود خانواده‌های متهمان به دادگاه در جلسه روز یکشنبه جلوگیری کردند.
دیده‌بان حقوق بشر و مؤسسه حقوق و دموکراسی بحرین در بیانیه‌ای مشترک، نسبت به گزارش‌های مربوط به شکنجه و بدرفتاری با متهمان، گرفتن اعترافات اجباری، نگهداری آنان در بازداشت بدون امکان تماس با دنیای خارج و برگزاری جلسات غیرعلنی ابراز نگرانی کردند.
این دو نهاد در بیانیه خود اعلام کردند: «ما، گروه‌های حقوق بشری امضاکننده این بیانیه، نگرانی عمیق خود را از محاکمه دسته‌جمعی‌ای ابراز می‌کنیم که عمدتاً روحانیون شیعه را هدف قرار داده است. این پرونده با اتهامات جدی شکنجه و بدرفتاری، اعترافات اجباری و نقض گسترده حقوق متهمان در روند دادرسی، از جمله محروم کردن آنان از تماس با دنیای خارج و برگزاری جلسات غیرعلنی، همراه بوده است.» این نهادها هشدار دادند که روند قضایی جاری ظاهراً زندگی مذهبی و رهبری دینی جامعه شیعیان بحرین را هدف قرار داده است.
سید احمد الوداعی، مدیر مؤسسه حقوق و دموکراسی بحرین، این محاکمه را حمله‌ای بی‌سابقه به جایگاه و رهبری روحانیون شیعه در این کشور توصیف کرد. او گفت: «از زمان تأسیس دستگاه قضایی بحرین در دهه ۱۹۲۰ تاکنون، این کشور هرگز شاهد چنین ابعادی از برخورد و آزار قضایی علیه روحانیون شیعه نبوده است. روحانیونی که دهه‌ها نماز جماعت را اقامه کرده و به مردم خدمت کرده‌اند، اکنون با پیگردهای قضایی روبه‌رو هستند.»
مؤسسه حقوق و دموکراسی بحرین با ثبت روایت‌های مستقیم برخی بازداشت‌شدگان، مواردی از بدرفتاری را مستند کرده است که به گفته این نهاد می‌تواند مصداق شکنجه باشد. بخش عمده این موارد به دوران بازداشت اولیه متهمان در اداره تحقیقات جنایی بحرین مربوط می‌شود.
بازداشت‌شدگان گفته‌اند در مکان‌های نامعلوم و بدون امکان تماس با خانواده یا وکیل نگهداری شده‌اند و در این مدت مجبور بوده‌اند برای ساعت‌های طولانی بایستند، چشم‌هایشان بسته و دست‌هایشان دستبند زده شود و از خواب محروم بمانند. همچنین آنان را به اعمال خشونت جسمی و جنسی علیه خود و اعضای خانواده‌شان تهدید کرده‌اند.
به گفته این افراد، تهدید به سلب تابعیت و اخراج از کشور نیز بخشی از فشارها بوده است. برخی بازداشت‌شدگان همچنین گفته‌اند بازجویان آن‌ها را تهدید کرده‌اند که به سرنوشت «سید محمد الموسوی» دچار خواهند شد؛ مرد ۳۲ ساله‌ای که در بازداشت پلیس جان باخت و به گفته خانواده‌اش، آثار شکنجه بر پیکرش دیده می‌شد.
یکی از افرادی که روایتش در گزارش این نهاد حقوق بشری آمده، سید موسی جواد الوداعی، ۵۷ ساله است. بر اساس صورت‌جلسه‌ای از واحد تحقیقات ویژه بحرین که مؤسسه حقوق و دموکراسی به آن دسترسی پیدا کرده، او به بازرسان گفته است که در اداره تحقیقات جنایی تهدید شده او را مورد تجاوز قرار می‌دهند، دمپایی در دهانش می‌گذارند، به او تعرض می‌کنند، کتکش می‌زنند، با برق شکنجه‌اش می‌کنند، لباس‌هایش را از تنش درمی‌آورند و برهنه رهایش می‌کنند. در این صورت‌جلسه همچنین آمده است که او و خانواده‌اش به اخراج از بحرین تهدید شده‌اند.
شیخ محمد سعید التیتون، ۶۲ ساله و یکی دیگر از متهمان پرونده، نیز گفته است که به مدت یک هفته چشم‌هایش را بسته و دست‌وپایش را بسته نگه داشته‌اند و با وجود خونریزی شدید مجاری ادراری و ابتلا به سنگ کلیه، او را مجبور به ایستادن کرده‌اند. او همچنین گفته است که از انجام عمل جراحی ضروری محروم شده و مقام‌ها او را به سلب تابعیت اعضای خانواده‌اش تهدید کرده‌اند.
در کنار این اتهامات، نهادهای حقوق بشری به محدودیت‌هایی اشاره کرده‌اند که امکان دفاع مؤثر از متهمان را از بین برده است. بر اساس این گزارش، وکلای مدافع به مدارک و شواهد پرونده دسترسی کافی ندارند و حتی از دریافت نسخه‌ای از اسناد پرونده نیز محروم شده‌اند.
الوداعی در این باره گفت: «وقتی اتهامات شکنجه نادیده گرفته می‌شود و متهمان فرصت واقعی برای اعتراض به مدارک و شواهد ارائه‌شده علیه خود ندارند، دستگاه قضایی به ابزاری برای سرکوب و آزار تبدیل می‌شود.» او افزود: «این نمایش مضحک از عدالت باید متوقف شود. چنین برخوردی زخم‌هایی عمیق بر جای خواهد گذاشت و شکاف‌های موجود در جامعه بحرین را عمیق‌تر خواهد کرد.»
این محاکمه در شرایطی برگزار می‌شود که پس از جنگ با ایران و حملات صورت‌گرفته علیه بحرین و دیگر کشورهای حاشیه خلیج فارس، تنش‌های منطقه‌ای افزایش یافته است. اتهامات اصلی این پرونده بر ادعای ارتباط متهمان با سپاه پاسداران انقلاب اسلامی متمرکز است.
موج بازداشت‌ها از اوایل ماه مه آغاز شد و در جریان آن، شماری از روحانیون شیعه و چهره‌های سرشناس مذهبی بازداشت شدند. جلسات رسیدگی به این پرونده نیز از ماه ژوئیه آغاز شده است.
الوداعی در پایان گفت: «این اقدام، حمله‌ای به باورها و هویت جامعه شیعیان بحرین است و از زمان آغاز درگیری‌ها، یکی از زشت‌ترین نمونه‌های آزار و سرکوب این جامعه به شمار می‌رود.»
دیدگاه خوانندگان